Information about what to do if you have been discriminated against as a consumer
Mewngofnodi
Chwaraewch Ran

Gweithredwch

Bydd hyn yn dibynnu i raddau helaeth ar y darparwr gwasanaeth dan sylw. Cyfraith sifil yw'r gyfraith sy'n ymwneud â gwahaniaethu ym maes nwyddau a gwasanaethau. Nid yw'n fater felly y bydd yr heddlu'n gallu ymgymryd ag ef. Gallech wneud y canlynol:

  1. Gwneud cwyn swyddogol yn uniongyrchol i'r darparwr gwasanaeth / rheolwr i amlygu'r gwahaniaethu.
  2. Os oes gweithdrefn gwynion i'w dilyn (er enghraifft, ar gyfer y gwasanaeth iechyd neu ar gyfer ysgolion), dilynwch gamau'r weithdrefn honno.
  3. Os oes corff rheoleiddio perthnasol neu Brif Swyddfa ar gyfer y darparwr gwasanaeth, cysylltwch â nhw.
  4. Efallai y bydd angen mynd â'r darparwr gwasanaeth i lys sirol i gael iawn (fel arfer bydd hyn ar ffurf iawndal).

Mynd i'r llys

Os ydych wedi dioddef gwahaniaethu a'ch bod yn methu datrys y sefyllfa gyda'r darparwr gwasanaeth mewn ffordd foddhaol, yna fe allech fynd â hawliad i'r llys sirol. Bydd llys yn disgwyl i chi fod wedi cymryd pob cam rhesymol i ddatrys eich cwyn cyn cychwyn achos llys.

Holiadur statudol

Fe allech chi ddefnyddio holiadur statudol cyn cychwyn achos llys. Bydd holiaduron statudol yn caniatáu i chi roi eich achos i'r darparwr gwasanaeth a gofyn cwestiynau. Bydd unrhyw ateb a gewch yn eich helpu chi i benderfynu a oedd y driniaeth a gawsoch yn gwahaniaethu. Weithiau, bydd cael holiadur o'r fath yn anogaeth i'r darparwr gwasanaeth ailystyried eich cwyn. Bydd hefyd yn bosibl defnyddio atebion y darparwr gwasanaeth i'r holiadur fel tystiolaeth yn y llys. Os na fydd y darparwr gwasanaeth yn ateb yr holiadur, gall y llys ddefnyddio hyn fel tystiolaeth bod y darparwr gwasanaeth wedi gwahaniaethu yn eich erbyn.

Ar gyfer digwyddiadau ar ôl 1 Hydref 2010, dylai unigolion ddefnyddio'r holiadur canlynol: http://www.homeoffice.gov.uk/publications/equalities/equality-act-publications/complaints-Equality-Act

Gwneud hawliad drwy'r llys

Dylech gychwyn achos yn llys sirol yr ardal lle mae'r darparwr gwasanaeth yn byw neu'n gweithio, neu lle digwyddodd y gwahaniaethu. Bydd angen i chi wneud hawliad o fewn chwe mis i'r gwahaniaethu ddigwydd.

Os hoffech ddwyn hawliad, rhaid i chi anfon neu fynd â'r canlynol i'r llys:

  • un copi yr un o ffurflen hawliad (o'r enw ffurflen N1) i'r llys, i chi ac i bob diffynnydd.
  • un copi yr un o fanylion yr hawliad i'r llys, i chi ac i bob diffynnydd (oni bai eich bod wedi cynnwys manylion yr hawliad ar ffurflen yr hawliad);
  • ffi'r llys; ac
  • amlen â stamp wedi'i chyfeirio atoch chi eich hunan, os yw'r achos yn cael ei gychwyn drwy'r post.

Faint mae'n ei gostio?

Mae mynd i'r llys yn costio arian. Mae'r ffi y bydd rhaid i chi ei thalu i'r llys yn dibynnu ar y swm rydych yn ei hawlio, gan gynnwys llog. Mae rhai eithriadau ar gyfer talu ffioedd llys.

Beth fydd yn digwydd?

Byddwch yn cael dyddiad gwrandawiad, a chyn hynny fe allech setlo gyda'r diffynnydd y tu allan i'r llys. Fel arall, bydd achos llys yn digwydd a bydd barnwr yn asesu eich achos ac yn penderfynu ar ganlyniad. Bydd cyfle i chi apelio petai'r penderfyniad yn mynd yn eich erbyn.

I gael rhagor o wybodaeth cysylltwch â Gwasanaeth Gwybodaeth Stonewall Cymru drwy ffonio 08000 502020 neu e-bostio cymru@stonewallcymru.org.uk